Khu tô giới Pháp là một khu tô giới nước ngoài tại phía đông nam của Thượng Hải (Trung Quốc) từ năm 1849 đến năm 1946, và khu này đã được mở rộng dần dần từ cuối thế kỷ 19 đến đầu thế kỷ 20. Được thành lập vào năm 1862, nơi này từng dành riêng cho người Pháp đến định cư tại Thượng Hải, vì vậy nơi này được gọi là Paris của phương Đông. Thời kỳ tô giới kết thúc vào năm 1943 khi chính quyền Vichy của Pháp ký chuyển nhượng cho chính quyền bù nhìn thân Nhật Bản tại Nam Kinh. Khu vực mà khu tô giới Pháp trước đây bao phủ vào thế kỷ 20 là các khu dân cư và bán lẻ hàng đầu của Thượng Hải, và cũng là trung tâm của Công giáo tại Thượng Hải. Mặc dù có sự tái phát triển tràn lan trong vài thập kỷ qua, khu vực này vẫn giữ được nét đặc trưng riêng biệt và là một điểm đến du lịch Trung Quốc nổi tiếng.
Lịch sử khu tô giới Pháp
Khu Tô giới Pháp (Old French Concession) chính thức được thành lập vào ngày 6 tháng 4 năm 1849. Sau thất bại của nhà Thanh trong cuộc Chiến tranh Nha phiến, Thượng Hải buộc phải mở cửa trở thành cảng thương mại quốc tế. Để tạo không gian cư trú và quản lý riêng cho công dân mình, Lãnh sự quán Pháp đã đàm phán với chính quyền địa phương để được nhượng một phần đất đai ở phía đông nam thành phố.
Trải qua nhiều đợt mở rộng lớn cho đến đầu thế kỷ 20, diện tích tô giới đã tăng lên đáng kể, trải rộng trên khu vực thuộc quận Từ Hối (Xuhui) và Lô Loan (Luwan) ngày nay. Nơi đây vận hành như một "quốc gia thu nhỏ" với bộ máy quản lý, hệ thống pháp luật và lực lượng cảnh sát hoàn toàn riêng biệt. Mặc dù có những quy định khắt khe đối với người dân địa phương, khu vực này lại nhanh chóng trở thành chốn an cư của nhiều trí thức, văn nghệ sĩ Trung Quốc, cũng như thu hút đông đảo cộng đồng người Anh, Mỹ và làn sóng người Nga di cư đến Thượng Hải trong những năm 1920.
Đến thập niên 1930, Khu Tô giới Pháp bước vào thời kỳ phát triển thịnh vượng nhưng cũng đầy phức tạp, khi sự phồn hoa đô thị tồn tại song song với các hoạt động kinh doanh sòng bạc và thuốc phiện. Tuy nhiên, cục diện hoàn toàn thay đổi khi quân đội Nhật Bản xâm lược Thượng Hải vào năm 1937. Bước sang Thế chiến II, xung đột leo thang khiến phần lớn cư dân nước ngoài phải sơ tán, trong khi những người ở lại bị đẩy vào các trại tập trung. Sau khi chiến tranh kết thúc vào năm 1945, người Nhật rút khỏi Trung Quốc, chế độ tô giới chính thức bị xóa bỏ và toàn bộ quyền kiểm soát đất đai được trao trả lại cho chính quyền Thượng Hải.
Khám phá khu tô giới Pháp
Về mặt địa lý, Khu Tô giới Pháp sở hữu quy mô vô cùng rộng lớn với chiều rộng khoảng 8 km kéo dài về phía Tây Bến Thượng Hải. Du khách khó lòng có thể khám phá trọn vẹn nơi này chỉ trong một ngày. Điểm quyến rũ nhất ở đây chính là những đại lộ yên tĩnh rợp bóng cây ngô đồng, kết hợp cùng chuỗi quán cà phê sang trọng, nhà hàng ẩm thực quốc tế, quán bar theo chủ đề và các phòng trưng bày nghệ thuật độc đáo. Sự pha trộn giữa nét lãng mạn phương Tây và nhịp sống địa phương biến nơi đây thành thiên đường dạo bộ không thể bỏ qua trong mỗi tour du lịch Trung Quốc.
Phố Hoài Hải (Huaihai Road) – Đại lộ mua sắm sầm Uuất
Từng được biết đến với tên gọi Đại lộ Joffre, phố Hoài Hải ngày nay đã trở thành một trong những thiên đường mua sắm lộng lẫy và nổi tiếng nhất Thượng Hải. Dọc theo con phố là những tòa nhà mang đậm nét kiến trúc Pháp sang trọng, các trung tâm thương mại cao cấp cùng chuỗi nhà hàng quốc tế tinh tế, luôn có sức hút đặc biệt với du khách yêu thích mua sắm và trải nghiệm dịch vụ thượng lưu.
Tân Thiên Địa (Xintiandi) – Sự giao thoa giữa cổ kính và hiện đại
Tọa lạc ở phía Đông khu tô giới, Tân Thiên Địa là khu phố đi bộ sôi động bậc nhất Thượng Hải. Nơi đây tái hiện hoàn hảo nét đẹp của những căn nhà Shikumen (Thạch Khố Môn) – kiểu nhà ở truyền thống kết hợp giữa mái ngói Trung Hoa và mặt tiền gạch nét phương Tây. Du khách có thể ngồi thư giãn tại các quán cà phê sân thượng, thưởng thức ẩm thực Đông - Tây và cảm nhận hơi thở hiện đại đan xen trong không gian hoài cổ.
Đường Tư Nam (Sinan Road) – Không gian biệt thự sân vườn lãng mạn
Đường Tư Nam là con phố một chiều sạch đẹp và tĩnh lặng, thu hút bởi hàng cây du rợp bóng hai bên đường. Điểm đặc trưng nhất tại đây là hơn 20 ngôi biệt thự sân vườn cổ kính đại diện cho hầu hết các phong cách kiến trúc Thượng Hải đầu thế kỷ 20. Dạo bước trên con đường này mang lại cảm giác bình yên và thư thái hiếm có giữa lòng Thượng Hải nhộn nhịp.
Điểm Check-in Điền Tử Phường (Tianzifang) – Góc nghệ thuật trong lòng hẻm cổ
Khởi đầu là một khu công nghiệp cũ, Điền Tử Phường đã "lột xác" thành tọa độ nghệ thuật và thời trang cực kỳ hút khách. Mê cung những con hẻm nhỏ tại đây vẫn giữ nguyên nét sinh hoạt dân dã với cửa sổ mái, mái ngói đỏ và tường phủ rêu xanh. Xen lẫn vào đó là vô số quán ăn nhỏ, cửa hàng đồ thủ công tinh tế và quán cà phê cá tính, rất thích hợp để mua đồ lưu niệm và thưởng thức ẩm thực đường phố.
Biệt Thự Moller (Moller Villa) – Tòa lâu đài Bắc Âu giữa lòng châu Á
Tọa lạc tại ngã tư đường Nam Thiểm Tây và đường Trung Diên An, Biệt thự Moller là một công trình kiến trúc Bắc Âu kỳ ảo do thương gia người Anh Moller xây dựng dựa trên giấc mơ của con gái ông. Công trình gây ấn tượng mạnh bởi các ngọn tháp Gothic, gạch men nhiều màu và hoa văn trang trí tinh xảo. Nội thất bên trong được thiết kế tỉ mỉ như một con tàu du lịch hạng sang với sàn gỗ lát họa tiết rong biển vô cùng độc đáo.
Công viên Phục Hưng (Fuxing Park) – Nhịp sống yên bình chuẩn cổ điển
Dinh ngự Tống Khánh Linh và đền Long Hoa
- Nhà cũ Tống Khánh Linh: Nằm tại đường Trung Hoài Hải, đây là bảo tàng lưu giữ nhiều hiện vật và tư liệu quý giá về chặng đường lịch sử dẫn đến sự thành lập nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa, cùng khuôn viên nhà vườn được bảo tồn nguyên vẹn.
- Quần thể nghĩa trang và đền Long Hoa: Nằm ở phía Nam khu tô giới, Nghĩa trang Liệt sĩ Long Hoa mang không gian trang nghiêm như một công viên tưởng niệm rộng lớn. Ngay cạnh đó là Đền Long Hoa cổ kính – một trong những ngôi chùa thanh tịnh và ít xô xát dấu chân du khách nhất thành phố.
Những lưu ý quan trọng khi ghé thăm khu tô giới Pháp
Để hành trình khám phá không gian lãng mạn phương Tây giữa lòng Thượng Hải trọn vẹn, bạn nên bỏ túi một số lưu ý sau đây:
- Lựa chọn trang phục & giày dép phù hợp: Khu Tô giới Pháp rất rộng lớn (trải dài gần 8 km) với đặc trưng là những con đường dạo bộ thơ mộng. Bạn nên ưu tiên đi giày thể thao hoặc giày bệt êm chân. Tránh đi giày cao gót để không bị đau mỏi khi di chuyển qua các con hẻm lát gạch hay con dốc nhỏ.
- Tôn trọng không gian riêng tư của cư dân: Nhiều căn biệt thự cổ hoặc nhà hẻm Shikumen (như ở Tianzifang hay đường Sinan) hiện vẫn có người dân địa phương sinh sống. Khi tham quan, hãy chú ý đi nhẹ nói khẽ, không tự ý mở cửa bước vào khuôn viên tư nhân hoặc quay phim, chụp ảnh trực diện vào nhà của họ.
- Thanh toán không tiền mặt: Hầu hết các quán cà phê, cửa hàng thời trang và quán ăn tại đây đều sử dụng WeChat Pay hoặc Alipay. Bạn nên cài đặt và liên kết thẻ quốc tế sẵn trên ứng dụng để việc mua sắm, gọi món diễn ra thuận tiện.
- Di chuyển: Bạn có thể đi tuyến tàu điện ngầm Metro Line 1, 10 hoặc 12 đến các ga như Xintiandi, South Shaanxi Road, hoặc Dapuqiao để bắt đầu lịch trình dạo bộ một cách dễ dàng nhất.
Mẹo chụp ảnh "triệu like" dành cho bạn tại khu tô giới Pháp
Hãy lưu ngay lại những tuyệt chiêu chụp ảnh sau đây để sở hữu những bức ảnh "để đời" ngay tại khu tô giới Pháp, Thượng Hải:
Gợi ý phối đồ:
- Phong cách cổ điển/Vintage: Mặc áo trench coat, măng tô, mũ nồi hoặc váy hoa nhã nhặn rất "ăn rơ" với kiến trúc biệt thự Pháp.
- Phong cách tân thời/Đông - Tây: Một chiếc sườn xám (Cheongsam) cách tân sẽ tạo nên nét chấm phá đầy quyến rũ trên nền những bức tường gạch đỏ Shikumen.
- Đỉnh góc cua tòa nhà Wukang: Đứng từ ngã tư đường Wukang và Middle Huaihai, dùng góc rộng hất nhẹ từ dưới lên để lấy trọn vẹn "mũi tàu" Art Deco biểu tượng.
- Hàng cây ngô đồng rợp bóng: Chụp thẳng theo trục đường Anfu hoặc Sinan với hiệu ứng xóa phông nhẹ để bắt trọn vòm lá xanh xôn xao (hoặc thảm lá vàng mùa thu).
- Góc cà phê ban công/sân thượng: Chọn các quán cà phê tầng trên ở Xintiandi hoặc Tianzifang, chụp từ trong nhà nhìn ra góc phố cổ bên dưới để có bức ảnh đậm chất thơ.
